يكي از مشهورترين سخناني كه از پيامبر گرامي اسلام به يادگار مانده‌است، همان جمله‌اي است كه چنين به نظم نيز درآمده‌است:

هر كسي را كو منم مولا و دوست
ابن‌عم من علي مولاي اوست

اين گفتار مهم و مشهور را پيامبر در جريان واقعه‌اي بيان‌فرمودند، كه كمتر چنان كه بايد و شايد بدان پرداخته مي‌شود. و اين رويدادِ شايان توجه، خطابه غدير است. خطابه‌اي كه از جهات متعدد، در تاريخ حيات پيامبر اسلام، بي‌نظير است:

اين خطابه در آخرين روزهاي عمر پربركت پيامبر، در بازگشت از سفر حج، در روز هجدهم ذي‌الحجه سال دهم هجري بيان شده‌است.

تعداد حاضرين و شنوندگان را حدود صدهزار نفر نقل كرده‌اند، كه به فرمان خاص و مؤكد پيامبر، به مدت سه روز در محل غدير خم، در ميانه راه بازگشت از مكه گردهم آمدند.

و مهم‌ترين ويژگي اين خطابه، تأكيد و سفارش پيامبر بود بر اينكه حاضران و همه كساني كه اين پيام را مي‌شنوند، بايد آن را به مردم ديگر آن روزگار و همه اعصار تا روز قيامت، برسانند. گو اينكه اين خطابه، آخرين و مهم‌ترين وصيت پيامبر به همه مسلمانان و سند هدايت آنان تا هميشه روزگار است. رمز و راز جاودانگي اسلام و خطابه‌اي بس عميق و تأمل برانگيز ...