 |
 نسخه مناسب براي چاپ |
| ستايش خداي راسزاست كه در يگانگياش بلند مرتبه و در تنهايياش به آفريدگان نزديك است؛ سلطنتش پرجلال و در اركان آفرينشاش بزرگ است. بيآنكه مكان گيرد و جابهجا شود، بر همه چيز احاطه دارد و بر تمامي آفريدگان به قدرت و برهان خود چيره است. |
| همواره ستوده بوده و خواهد بود و مجد و بزرگيِ او را پاياني نيست. آغاز و انجام از او و برگشت تمامي امور به سوي اوست. |
| اوست آفريننده آسمانها و گستراننده زمينها و حكمران آنها. دور و منزه از خصايص آفريدههاست و در منزهبودن خود نيز از تقديس همگان برتر است. هموست پروردگار فرشتگان و روح؛ افزونيبخش آفريدهها و نعمتدهنده آنچه ايجاد كردهاست. |
| به يك نيم نگاه ديدهها را ببيند و ديدهها هرگز او را نبينند. كريم و بردبار و شكيباست. رحمتاش جهانشمول و عطايش منّتگذار، در انتقام بيشتاب و در كيفر سزاواران عذاب صبور و شكيباست؛ بر نهانها آگاه و بر درونها دانا، پوشيدهها بر او آشكار و پنهانها بر او روشن است اوراست فراگيري و چيرگي بر هر هستي. نيروي آفريدگان از او و توانايي بر هر پديده ويژه اوست. او را همانندي نيست و هموست ايجادگر هر موجود در تاريكستان لاشَيء، جاودانه و زنده و عدلگستر؛ جز او خداوندي نباشد و اوست ارجمند و حكيم. |
| ديدهها را بر او راهي نيست و اوست دريابنده ديدهها. بر پنهانيها آگاه و بر كارها داناست. كسي از ديدن به وصف او نرسد و بر چگونگي او از نهان و آشكار دست نيابد مگر او - عزّوجلّ - خود، راه نمايد و بشناساند. |
| گواهي ميدهم كه او «اللّه» است؛ همو كه تنزّهش سراسر روزگاران را فراگير و نورش ابديت را شامل است. بيمشاور، فرمانش را اجرا، بيشريك تقديرش را امضا و بيياور ساماندهي فرمايد. صورت آفرينش او را الگويي نبوده و آفريدگان را بدون ياور و رنج و چارهجويي، هستي بخشيده است. جهان با ايجاد او موجود و با آفرينش او پديدار شده است. |
| پس اوست «اللّه» كه معبودي به جز او نيست؛ همو كه صُنعش استوار است و ساختمان آفرينشش زيبا. دادگري است كه ستم روا نميدارد و كريمي كه كارهابه او بازميگردد. |
| و گواهي ميدهم كه او «اللّه» است كه آفريدگان در برابر بزرگياش فروتن و در مقابل عزتش رام و به توانايياش تسليم و به هيبت و بزرگياش فروتناند. پادشاه هستيها و چرخاننده سپهرها و رامكننده آفتاب و ماه كه هريك تا اَجَل معين جريان يابند. او پردهي شب را به روز و پردهي روز را - كه شتابان در پي شب است به شب پيچد. اوست شكنندهي هر ستمگر سركش و نابودكنندهي هر شيطان راندهشده. نه او را ناسازي باشد و نه برايش انباز و مانندي. يكتا و بينياز، نه زاده و نه زاييدهشده، او را همتايي نبوده، خداوند يگانه و پروردگار بزرگوار است. بخواهد و به انجام رساند. اراده كند و حكم نمايد. بداند و بشمارد. بميراند و زنده كند. نيازمند و بينياز گرداند. بخنداند و بگرياند. نزديك آورد و دور برد. بازدارد و عطا كند. اوراست پادشاهي و ستايش. به دست تواناي اوست تمام نيكي. و هموست بر هر چيز توانا. |
| شب را در روز و روز را در شب فرو برد. معبودي جز او نيست؛ گرانمايه و آمرزنده؛ اجابتكنندهي دعا و افزايندهي عطا، بر شمارندهي نَفَسها؛ پروردگار پري و انسان. چيزي بر او مشكل ننمايد، فريادِ فريادكنندگان او را آزرده نكند و اصرارِ اصراركنندگان او را به ستوه نياورد. |
| نيكوكاران را نگاهدار، رستگاران را يار، مؤمنان را صاحب اختيار و جهانيان را پروردگار است؛ آن كه در همه احوال سزاوار سپاس و ستايش آفريدگان است. |
| او را ستايش فراوان و سپاس جاودانه ميگويم برشادي و رنج و بر آسايش و سختي و به او و فرشتگان و نبشتهها و فرستادههايش ايمان داشته، فرمان او را گردن ميگذارم و اطاعت ميكنم و به سوي خشنودي او ميشتابم و به حكم او تسليمم؛ چرا كه به فرمانبري او شايق و از كيفر او ترسانم. زيرا او خدايي است كه كسي از مكرش در امان نبوده و از بيعدالتيش ترسان نباشد (زيرا او را ستمي نيست). |
| و اكنون به عبوديت خويش و پروردگاري او گواهي ميدهم. و وظيفه خود را در آن چه وحي شده انجام ميدهم مباد كه از سوي او عذابي فرود آيد كه كسي ياراي دورساختن آن از من نباشد هر چند توانش بسيار و دوستياش (با من) خالص باشد - معبودي جز او نيست - چرا كه اعلام فرموده كه اگر آنچه (دربارهي علي) نازل كرده به مردم نرسانم، وظيفهي رسالتش را انجام ندادهام. و خداوند تبارك و تعالي امنيت از (آزار) مردم را برايم تضمين كرده و البته كه او بسنده و بخشنده است. |
| پس آنگاه خداوند چنين وحيام فرستاد: «به نام خداوند همه مهرِ مهرورز. اي فرستادهي ما! آنچه از سوي پروردگارت دربارهي علي و خلافت او بر تو فرود آمده بر مردم ابلاغ كن، وگرنهرسالت خداوندي را به انجام نرساندهاي و او تو را از آسيب مردمان نگاه ميدارد.» |
| هان مردمان! آنچه بر من فرود آمده در تبليغ آن كوتاهي نكردهام و حال برايتان سبب نزول آيه را بيان ميكنم: همانا جبرئيل سه مرتبه بر من فرود آمد از سوي سلام، پروردگارم - كه تنها او سلام است - فرماني آورد كه در اين مكان بهپا خيزم و به هر سفيد و سياهي اعلام كنم كه علي بن ابيطالب برادر، وصي و جانشين من در ميان امت و امام پس از من بوده. جايگاه او نسبت به من بهسان هارون نسبت به موسي است، ليكن پيامبري پس از من نخواهد بود او (علي) صاحب اختيارتان پس از خدا و رسول است و پروردگارم آيهاي بر من نازل فرموده كه: «همانا ولي، صاحب اختيار و سرپرست شما، خدا و پيامبر او و ايمانياني هستند كه نماز بهپا ميدارند و در حال ركوع زكات ميپردازند.» و هر آينه علي بن ابيطالب نماز بهپا داشته و در ركوع زكات پرداخته و پيوسته خداخواه است. و من از جبرئيل درخواستم كه از خداوند سلام اجازه كند و مرا از اين مأموريت معاف فرمايد. زيرا كمي پرهيزگاران و فزوني منافقان و دسيسهي ملامتگران و مكر مسخرهكنندگان اسلام را ميدانم؛ همانان كه خداوند در كتاب خود در وصفشان فرموده: «به زبان آن را ميگويند كه در دلهايشان نيست و آن را اندك و آسان ميشمارند حال آن كه نزد خداوند بس بزرگ است.» و نيز از آن روي كه منافقان بارها مرا آزار رسانيده تا بدانجا كه مرا اُذُن (سخن شنو و زودباور) ناميدهاند، به خاطر همراهي افزون علي با من و رويكرد من به او و تمايل و پذيرش او از من، تا بدانجا كه خداوند در اين موضوع آيهاي فرو فرستاده: «و از آنانند كساني كه پيامبر خدا را ميآزارند و ميگويند: او سخن شنو و زودباور است. بگو: آري سخن شنو است. - بر عليه آنان كه گمان ميكنند او تنها سخن ميشنود - ليكن به خير شماست، او (پيامبر صليالله عليه و آله) به خدا ايمان دارد و مؤمنان را تصديق ميكند و راستگو ميانگارد.» |
| و اگر ميخواستم نام گويندگان چنين سخني را بر زبان آورم و يا به آنان اشارت كنم و يا مردمان را به سويشان هدايت كنم (كه آنان را شناسايي كنند) ميتوانستم، ليكن سوگند به خدا در كارشان كرامت نموده لب فروبستم. با اين حال خداوند از من خشنود نخواهد گشت مگر اينكه آن چه در حق علي فروفرستاده به گوش شما برسانم. سپس پيامبر صلّي اللّه عليه و آله چنين خواند: «اي پيامبر ما! آنچه از سوي پروردگارت بر تو نازل شده - در حق علي - ابلاغ كن وگرنه كار رسالتش را انجام ندادهاي. و البته خداوند تو را از آسيب مردمان نگاه ميدارد.» |
| هان مردمان! بدانيد اين آيه دربارهي اوست. ژرفاي آن را فهم كنيد و بدانيد كه خداوند او را برايتان صاحب اختيار و امام قرار داده، پيروي او را بر مهاجران و انصار و آنان كه به نيكي از ايشان پيروي ميكنند و بر صحرانشينان و شهروندان و بر عجم و عرب و آزاد و برده و بر كوچك و بزرگ و سفيد و سياه و بر هر يكتاپرست لازم شمرده است. (هشدار كه) اجراي فرمان و گفتار او لازم و امرش نافذ است. ناسازگارش رانده، پيرو و باوركنندهاش در مهر و شفقت است. هر آينه خداوند، او و شنوايان سخن او و پيروان راهش را آمرزيده است. |
| هان مردمان! آخرين بار است كه در اين اجتماع به پا ايستادهام. پس بشنويد و فرمان حق را گردن گذاريد؛ چرا كه خداوند عزّوجلّ صاحب اختيار و ولي و معبود شماست و پس از خداوند ولي شما، فرستاده و پيامبر اوست كه اكنون در برابر شماست و با شما سخن ميگويد. و پس از من به فرمان پروردگار، علي ولي و صاحب اختيار و امام شماست. آنگاه امامت در فرزندان من از نسل علي خواهد بود. اين قانون تا برپايي رستاخيز كه خدا و رسول او را ديدار كنيد دوام دارد. |
| روا نيست مگر آن چه خدا و رسول او و امامان روا دانند. و ناروا نيست مگر آنچه آنان ناروا دانند. خداوند عزوجل هم روا و هم ناروا را براي من بيان فرموده و آنچه پروردگارم از كتاب خويش و حلال و حرامش به من آموخته در اختيار علي نهادهام. |
| هان مردمان! او را برتر بدانيد. چرا كه هيچ دانشي نيست مگر اينكه خداوند آن را در جان من نبشته و من نيز آن را در جان پيشواي پرهيزكاران، علي، ضبط كردهام. او (علي) پيشواي روشنگر است كه خداوند او را در سورهي ياسين ياد كرده كه: «و دانش هر چيز را در امام روشنگر برشمردهايم...» |
| هان مردمان! از علي رو برنتابيد. و از امامتش نگريزيد. و از سرپرستياش رو برنگردانيد. او (شما را) به درستي و راستي خوانده و (خود نيز) بدان عمل نمايد. او نادرستي را نابود كند و از آن بازدارد. در راه خدا نكوهش نكوهش گران او را از كار بازندارد. او نخستين مؤمن به خدا و رسول اوست و كسي در ايمان، به او سبقت نجسته. و همو جان خود را فداي رسولاللّه نموده و با او همراه بوده است تنها اوست كه همراه رسول خدا عبادتِ خداوند ميكرد و جز او كسي چنين نبود. علي اولين نمازگزار و پرستشگر خدا به همراه من است. از سوي خداوند به او فرمان دادم تا (در شب هجرت) در بستر من بيارامد و او نيز فرمان برده، پذيرفت كه جان خود را فداي من كند. |
| هان مردمان! او رابرتر دانيد؛ كه خداوند او را برگزيده و پيشوايي او را بپذيريد؛ كه خداوند او را برپا كرده است. |
| هان مردمان! او از سوي خدا امام است و هرگز خداوند توبه منكر او را نپذيرد و او را نيامرزد. اين است روش قطعي خداوند درباره ناسازگارِ علي و هرآينه او را به عذاب دردناك پايدار كيفر كند. از مخالفت او بهراسيد و گرنه در آتشي درخواهيد شد كه آتش گيرهي آن مردمانند و سنگ كه براي حقستيزان آماده شدهاست. |
| هان مردمان! به خدا سوگند كه پيامبران پيشين به ظهورم مژده دادهاند و اكنون من فرجام پيامبران و برهان بر آفريدگانِ آسمانيان و زمينيانم. آنكس كه راستي و درستي مرا باور نكند به كفر جاهلي درآمده و ترديد در سخنان امروزم همسنگ ترديد در تمامي محتواي رسالت من است، و شك و ناباوري در امامت يكي از امامان بهسان شك و ناباوري در تمامي آنان است. و هرآينه جايگاه ناباوران ما آتش دوزخ خواهد بود. |
| هان مردمان! خداوند عزّوجلّ از روي منت و احسان خويش اين برتري را به من پيشكش كرد و البته كه خدايي جز او نيست. آگاه باشيد: تمامي ستايشها در همه روزگاران و در هر حال و مقام ويژه اوست. |
| هان مردمان! علي را برتر دانيد؛ كه او برترينِ مردمان از مرد و زن پس از من است تا آن هنگام كه آفريدگان پايدارند و روزيشان فرود آيد. |
| دورِ دورباد از درگاه مهر خداوند و خشمِ خشم باد بر آن كه اين گفته را نپذيرد و با من سازگار نباشد! |
| هان! بدانيد جبرئيل از سوي خداوند خبرم داد: هر آن كه با علي بستيزد و بر ولايت او گردن نگذارد، نفرين و خشم من بر او باد! البته بايست كه هر كس بنگرد كه براي فرداي رستاخيز خود چه پيش فرستاده. (هان!) تقوا پيشه كنيد و از ناسازگاري با علي بپرهيزيد؛ مباد كه گامهايتان پس از استواري درلغزد. كه خداوند بر كردارتان آگاه است. |
| هان مردمان! همانا او همجوار و همسايهي خداوند است كه در نبشتهي عزيز خود او را ياد كرده و دربارهي ستيزندگان با او فرموده: «تا آن كه مبادا كسي در روز رستخيز بگويد: افسوس كه دربارهي همجوار و همسايهي خدا كوتاهي كردم...» |
| هان مردمان! در قرآن انديشه كنيد و ژرفاي آيات آن را دريابيد و بر محكماتش نظر كنيد و از متشابهاتش پيروي ننماييد. پس به خدا سوگند كه باطنها و تفسير آن را آشكار نميكند مگر همينكه دست و بازوي او را گرفته و بالا آوردهام و اعلام ميدارم كه: هر آن كه من سرپرست اويم، اين علي سرپرست اوست. و او عليبن ابيطالب است؛ برادر و وصي من كه سرپرستي و ولايت او حكمي است از سوي خدا كه بر من فرستاده شده است. |
| هان مردمان! همانا علي و پاكان از فرزندانم از نسل او، يادگار گرانسنگ كوچكترند و قرآن يادگار گرانسنگ بزرگتر. هر يك از اين دو از ديگر همراه خود خبر ميدهد و با آن سازگار است. آن دو هرگز از هم جدا نخواهند شد تا در حوض كوثر بر من وارد شوند. |
| هان! بدانيد كه آنان امانتداران خداوند در ميان آفريدگان و حاكمان او در زمين اويند. |
| هشدار كه من وظيفهي خود را ادا كردم. هشدار كه من آنچه بر عهدهام بود ابلاغ كردم و به گوشتان رساندم و روشن نمودم. بدانيد كه اين سخن خدا بود و من از سوي او سخن گفتم. هشدار كه هرگز به جز اين برادرم كسي نبايد اميرالمؤمنين خوانده شود. هشدار كه پس از من امارت مؤمنان براي كسي جز او روا نباشد. |
| سپس فرمود: مردمان! كيست سزاوارتر از شما به شما؟ گفتند خداوند و پيامبر او! سپس فرمود آگاه باشيد آن كه من سرپرست اويم پس اين علي سرپرست اوست! خداوندا دوست بدار آن را كه سرپرستي او را بپذيرد و دشمن بدار هر آنكه او را دشمن دارد و ياري كن يار او را و تنها گذار آن را كه او را تنها بگذارد. |
| هان مردمان! اين علي است برادر و وصي و نگاهبان دانش من. و هموست جانشين من در ميان امت و بر گروندگان به من و بر تفسير كتاب خدا كه مردمان را به سوي او بخواند و به آنچه موجب خشنودي اوست عمل كند و با دشمنانش ستيز نمايد. او پشتيبان فرمانبرداري خداوند و بازدارنده از نافرماني او باشد. همانا اوست جانشين رسولاللّه و فرمانرواي ايمانيان و پيشواي هدايتگر از سوي خدا و كسي كه به فرمان خدا با پيمانشكنان، رويگردانان از راستي و درستي و بهدررفتگان از دين پيكار كند. خداوندفرمايد: «فرمان من دگرگون نخواهدشد.» |
| پروردگارا! اكنون به فرمان تو چنين ميگويم: خداوندا: دوستداران او را دوست دار. و دشمنان او را دشمن دار. پشتيبانان او را پشتيباني كن. يارانش را ياري نما. خودداري كنندگان از يارياش را به خود رها كن. ناباورانش را از مهرت بِران و بر آنان خشم خود را فرود آور. |
| معبودا! تو خود در هنگام برپاداشتن او و بيان ولايتش نازل فرمودي كه: «امروز آيين شما را به كمال، و نعمت خود را بر شما به اتمام رساندم، و اسلام را به عنوان دين شما پسنديدم.» «و آن كه به جز اسلام ديني را بجويد، از او پذيرفته نبوده، در جهان ديگر در شمار زيانكاران خواهد بود.» خداوندا، تو را گواه ميگيرم كه پيام تو را به مردمان رساندم. |
| هان مردمان! خداوند عزّوجلّ دين را با امامت علي تكميل فرمود. اينك آنان كه از او و جانشينانش از فرزندان من و از نسل او - تا برپايي رستاخيز و عرضهي بر خدا - پيروي نكنند، در دو جهان كردههايشان بيهوده بوده در آتش دوزخ ابدي خواهند بود، به گونهاي كه نه از عذابشان كاسته و نه برايشان فرصتي خواهد بود. |
| هان مردمان! اين علي ياورترين، سزاوارترين و نزديكترين و عزيزترين شما نسبت به من است. خداوند عزّوجلّ و من از او خشنوديم. آيه رضايتي در قرآن نيست مگر اين كه دربارهي اوست. و خدا هرگاه ايمانآوردگان را خطابي نموده به او آغاز كرده (و او اولين شخص مورد نظر خداي متعال بوده است). و آيهي ستايشي نازل نگشته مگر دربارهي او. و خداوند در سورهي «هل أتي عليالإنسان» گواهي بر بهشت (رفتن) نداده مگر براي او، و آن را در حق غير او نازل نكرده و به آن جز او را نستوده است. |
| هان مردمان! او ياور دين خدا و دفاعكنندهي از رسول اوست. او پرهيزكار پاكيزه و رهنماي ارشاد شده (به دست خود خدا) است. پيامبرتان برترين پيامبر، وصيّ او برترين وصي و فرزندان او برترين اوصيايند. |
| هان مردمان! فرزندان هرپيامبر از نسل اويند و فرزندان من از صلب و نسل اميرالمؤمنين علي است. |
| هان مردمان! بهراستي كه شيطانِ اغواگر، آدم را با رشك از بهشت رانده مبادا شما به علي رشك ورزيد كه كردههايتان نابود و گامهايتان لغزان خواهدشد. آدم به خاطر يك اشتباه به زمين هبوط كرد و حال آن كه برگزيدهي خداي عزّوجلّ بود. پس چگونه خواهيد بود شما و حال آن كه شما شماييد و دشمنان خدا نيز از ميان شمايند. |
| آگاه باشيد! كه با علي نميستيزد مگر بيسعادت. و سرپرستي او را نميپذيرد مگر رستگار پرهيزگار. و به او نميگرود مگر ايمان دار بيآلايش. و سوگند به خدا كه سورهي والعصر دربارهي اوست: «به نام خداوند همه مهر مهر ورز. قسم به زمان كه انسان در زيان است.» مگر علي كه ايمان آورده و به درستي و شكيبايي آراسته است. |
| هان مردمان! خدا را گواه گرفتم و پيام او را به شما رسانيدم. و بر فرستاده وظيفهاي جز بيان و ابلاغ روشن نباشد! |
| هان مردمان! تقوا پيشه كنيد همانگونه كه بايسته است. و نميريد جز با شرفِ اسلام. |
| هان مردمان! «به خدا و رسول و نور همراهش ايمان آوريد پيش از آن كه چهرهها را تباه و باژگونه كنيم يا چونان اصحاب روز شنبه (يهودياني كه بر خدا نيرنگ آوردند) راندهشويد.» به خدا سوگند كه مقصود خداوند از اين آيه گروهي از صحابهاند كه آنان را با نام و نَسَب ميشناسم ليكن به پردهپوشي كارشان مأمورم. آنك هر كس پايه كار خويش را مهر و يا خشم علي در دل قرار دهد (و بداند كه ارزش عمل او وابسته به آن است.) |
| هان مردمان! نور از سوي خداوند عزّوجل در جان من، سپس در جان عليبن ابيطالب، آنگاه در نسل او تا قائم مهدي - كه حق خدا و ما را ميستاند - جاي گرفته. چرا كه خداوند عزّوجل ما را بر كوتاهيكنندگان، ستيزهگران، ناسازگاران، خائنان و گنهكاران و ستمكاران و غاصبان از تمامي جهانيان دليل و راهنما و حجت آورده است. |
| هان مردمان! هشدارتان ميدهم: همانا من رسول خدايم. پيش از من نيز رسولاني آمده و سپري گشتهاند. آيا اگر من بميرم يا كشته شوم، به جاهليت عقب گرد ميكنيد؟ آنكه به قهقرا برگردد، هرگز خدا را زياني نخواهد رسانيد و خداوند سپاسگزاران شكيباگر را پاداش خواهد داد. بدانيد كه علي و پس از او فرزندان من از نسل او، داراي كمال شكيبايي و سپاسگزارياند. |
| هان مردمان! اسلامتان را بر من منت نگذاريد؛ كه اعمال شما را بيهوده و تباه خواهد كرد و خداوند بر شما خشم خواهد گرفت و سپس شما را به شعلهاي از آتش و مس گداخته گرفتار خواهد نمود. همانا پروردگار شما در كمينگاه است. |
| هان مردمان! بهزودي پس از من پيشواياني خواهند بود كه شما را به سوي آتش ميخوانند و در روز رستاخيز تنها وبدون ياور خواهند ماند. |
| هان مردمان! خداوند و من از آنان بيزاريم. |
| هان مردمان! آنان و ياران و پيروانشان در بدترين جاي جهنم، جايگاه متكبّران خواهند بود. بدانيد آنان اصحاب صحيفهاند. اكنون هر كس در صحيفهي خود نظر كند. |
| هان مردمان! اينك جانشيني خود را به عنوان امامت و وراثت به امانت به جاي ميگذارم در نسل خود تا برپايي روز رستاخيز. و حال، مأموريت تبليغي خود را انجام ميدهم تا برهان بر هر شاهد و غايب و بر آنان كه زاده شده يا نشدهاند و بر تمامي مردمان باشد. پس بايسته است اين سخن را حاضران به غايبان و پدران به فرزندان تا برپايي رستاخيز برسانند. |
| آگاه باشيد! به زودي پس از من امامت را با پادشاهي جابهجا نموده. آن را غصب كرده و به تصرف خويش درآورند. |
| هان! نفرين و خشم خدا بر غاصبان و چپاولگران! و البته در آن هنگام خداوند آتش عذاب - شعلههاي آتش و مس گداخته - بر سر شما جن و انس خواهد ريخت. آنجاست كه ديگر ياري نخواهيد شد. |
| هان مردمان! هر آينه خداوند عزوجل شما را به حالتان رها نخواهد كرد تا ناپاك را ازپاك جدا كند. و خداوند نميخواهد شما را بر غيب آگاه گرداند. |
| هان مردمان! هيچ سرزميني نيست مگر اين كه خداوند به خاطر تكذيب اهل آن (حق را)، آنان را پيش از روز رستاخيز نابود خواهد فرمود و به امام مهدي خواهد سپرد. و هر آينه خداوند وعدهي خود را انجام خواهد داد. |
| هان مردمان! پيش از شما، شمار فزوني از گذشتگان گمراه شدند و خداوند آنان را نابود كرد. و همو نابودكنندهي آيندگان است. او خود در كتابش آورده: «آيا پيشينيان را تباه نكرديم و به دنبال آنان آيندگان را گرفتار نساختيم؟ با مجرمان اين چنين كنيم. وايبر ناباوران!» |
| هان مردمان! همانا خداوند امر و نهي خود را به من فرموده و من نيز به دستور او دانش آن را نزد علي نهادم. پس فرمان او را بشنويد و گردن نهيد و پيرويش نماييد و از آنچه بازتان دارد خودداري كنيد تا راه يابيد. به سوي هدف او حركت كنيد. راههاي گونهگون شما را از راه او بازندارد! |
| هان مردمان! صراط مستقيم خداوند منم كه شما را به پيروي آن امر فرموده. و پس از من علي است و آنگاه فرزندانم از نسل او، پيشوايان راه راستند كه به درستي و راستي راهنمايند و به آن حكم و دعوت كنند. |
| سپس پيامبر صلّياللّه عليه و آله قرائت فرمود: «بسماللّه الرّحمن الرّحيم الحمدللّه ربّ العالمين الرّحمن الرّحيم» - تا آخر سوره. |
| هان! به خدا سوگند اين سوره دربارهي من نازل شده و شامل امامان ميباشد و به آنان اختصاص دارد. آنان اولياي خدايند كه ترس و اندوهي برايشان نيست، آگاه باشيد: البته حزب خدا چيره و غالب خواهد بود. هشدار كه: ستيزندگان با امامان، گمراه و همكاران شياطيناند. براي گمراهي مردمان، سخنان بيهوده و پوچ را به يكديگر ميرسانند. بدانيد كه خداوند از دوستان امامان در كتاب خود چنين ياد كرده: « (اي پيامبر ما) نمييابي ايمانيان به خدا و روز بازپسين، كه ستيزهگران خدا و رسول را دوست ندارند، گرچه آنان پدران، برادران و خويشانشان باشند. آنان (كه چنيناند) خداوند ايمان را در دلهايشان نبشته است.» - تا آخر آيه. |
| هان! دوستداران امامان ايمانياناند كه قرآن چنان توصيف فرموده: «آنان كه ايمان آورده و باور خود را به شرك نيالودهاند، در امان و در راه راست هستند.» |
| هشدار! ياران پيشوايان كساني هستند كه به باور رسيده و از ترديد و انكار دور خواهند بود. |
| هشدار! اولياي امامان آنانند كه با آرامش و سلام به بهشت درخواهند شد و فرشتگان با سلام آنان را پذيرفته، خواهند گفت: «درود بر شما كه پاك شدهايد. اينك داخل شويد كه در بهشت، جاودانه خواهيد بود.» |
| هان! بهشت پاداش اولياي آنان است و در آن بيحساب روزي داده خواهند شد. |
| هان! دشمنان آنان آن كسانياند كه در آتش درآيند. و همانا نالهي افروزش جهنم را ميشنوند در حالي كه شعلههاي آتش زبانه ميكشد و زفير (صداي بازدم) جهنم را نيز درمييابند. |
| هان! خداوند دربارهي ستيزگران با آنان فرموده: «هرگاه امتي داخل جهنم شود همتاي خود را نفرين كند.» |
| هشدار! كه دشمنان امامان همانانند كه خداوند دربارهي آنان فرموده: «هر گروهي از آنان داخلجهنم شود نگاهبانان ميپرسند: مگر برايتان ترسانندهاي نيامد؟! ميگويند: چرا ترساننده آمد ليكن تكذيب كرديم و گفتيم: خداوند وحي نفرستاده و شما نيستيد مگر در گمراهي بزرگ!» تا آنجا كه فرمايد: «هان! نابود باد دوزخيان!» |
| هان! ياران امامان در نهان، از پروردگار خويش ترسانند، آمرزش و پاداش بزرگ براي آنان خواهد بود. |
| هان مردمان! چه بسيارراه است ميان آتش و پاداش بزرگ! |
| هان مردمان! خداوند ستيزهجويان ما را ناستوده و نفرين فرموده و دوستان ما را ستوده و دوست دارد. |
| هان مردمان! بدانيد كه همانا من انذارگرم و علي مژدهدهنده. |
| هان! كه من بيمدهندهام و علي راهنما. |
| هان مردمان! بدانيد كه من پيامبرم و علي وصيّ من است. |
| هان مردمان! بدانيد كه همانا من فرستاده و علي امام و وصيّ پس از من است. و امامان پس از او فرزندان اويند. |
| آگاه باشيد! من والد آنانم ولي ايشان از نسل علي خواهند بود. |
|
آگاه باشيد! همانا آخرين امام، قائم مهدي از ماست. هان! او بر تمامي اديان چيره خواهد بود. هشدار! كه اوست انتقامگيرنده از ستمكاران. هشدار! كه اوست فاتح دژها و منهدمكنندهي آنها. هشدار! كه اوست چيره بر تمامي قبايل مشركان و راهنماي آنان. هشدار! كه او خونخواه تمام اولياي خداست. آگاه باشيد! اوست ياور دين خدا. هشدار! كه از دريايي ژرف پيمانههايي افزون گيرد. هشدار! كه او به هر ارزشمندي به اندازهي ارزش او، و به هر نادان و بيارزشي به اندازهي نادانياش نيكي كند. هشدار! كه او نيكو و برگزيدهي خداوند است. هشدار! كه او وارث دانشها و حاكم بر ادراكهاست. هان! بدانيد كه او از سوي پروردگارش سخن ميگويد و آيات و نشانههاي او را برپا كند. بدانيد همانا اوست باليده و استوار. بيدار باشيد! هموست كه (اختيار امور جهانيان و آيين آنان) به او واگذار شده است. آگاه باشيد! كه تمامي گذشتگان ظهور او را پيشگويي كردهاند. آگاه باشيد! كه اوست حجّت پايدار و پس از او حجّتي نخواهد بود. درستي و راستي و نور و روشنايي تنها نزد اوست. هان! كسي بر او پيروز نخواهد شد و ستيزندهي او ياري نخواهد گشت. آگاه باشيد كه او وليّ خدا در زمين، داور او در ميان مردم و امانتدار امور آشكار و نهان است. |
| هان مردمان! من پيام خدا را برايتان آشكار كرده تفهيم نمودم. و اين علي است كه پس از من شما را آگاه ميكند. اينك شما را ميخوانم كه پس از پايان خطبه با من و سپس با علي دست دهيد تا با او بيعت كرده به امامت او اقرار نماييد. آگاه باشيد من با خداوند و علي با من پيمان بسته و من اكنون از سوي خداي عزّوجل براي امامت او پيمان ميگيرم. « (اي پيامبر) آنانكه با تو بيعت كنند هر آينه با خدا بيعت كردهاند. دست خدا بالاي دستان آنان است. و هر كس بيعت شكند، بر زيان خود شكسته، و آنكس كه بر پيمان خداوند استوار و باوفا باشد، خداوند به او پاداش بزرگي خواهد داد. |
| هان مردمان! همانا حج و عمره از شعائر و آداب و رسوم خدايي است. پس زائران خانهي خدا و عمرهكنندگان بر صفا و مروه بسيار طواف كنند. |
| هان مردمان! در خانهي خدا حج گزاريد؛ كه هيچ خانداني داخل آن نشد مگر بينياز شد و مژده گرفت، و كسي از آن روي برنگردانيد مگر بيبهرهو نيازمند گرديد. |
| هان مردمان! مؤمني در موقف (عرفات، مشعر، منا) نمانَد مگر اين كه خدا گناهان گذشتهي او را بيامرزد و بايسته است كه پس از پايان اعمال حج (با پروندهاي پاك) كار خود را از سر گيرد. |
| هان مردمان! حاجيان دستگيري شدهاند و هزينههاي سفرشان جبران ميشود و جايگزين آن به آنان خواهد رسيد. و البته خداوند پاداش نيكوكاران را تباه نخواهدكرد. |
| هان مردمان! خانهي خدا را با دين كامل و دانش ژرفاي آن ديدار كنيد و از زيارتگاهها جز با توبه و بازايستادن (از گناهان) برنگرديد. |
| هان مردمان! نماز را بهپا داريد و زكات بپردازيد همانسان كه خداوند عزّوجل امر فرموده. پس اگر زمان بر شما دراز شد و كوتاهي كرديد يا از ياد برديد، علي صاحب اختيار و تبيينكنندهي بر شماست. خداوند عزّوجل او راپس از من امانتدار خويش در ميان آفريدگانش نهاده. همانا او از من و من از اويم. و او و فرزندان من از جانشينان او، پرسشهاي شما راپاسخ دهند و آنچه را نميدانيد به شما ميآموزند. |
| هان! روا و ناروا بيش از آن است كه من شمارش كنم و بشناسانم و در اينجا يكباره به روا فرمان دهم و از ناروا بازدارم. از اين روي مأمورم از شما بيعت بگيرم كه دست دردست من نهيد در مورد پذيرش آنچه از سوي خداوند آوردهام دربارهي علي اميرالمؤمنين و اوصياي پس از او كه آنان از من و اويند. و اين امامت به وراثت پايدار است و فرجام امامان، مهدي است و استواري امامت تا روزي است كه اوبا خداوندِ قدر و قضا ديدار كند. |
| هان مردمان! شما را به هرگونه روا و ناروا راهنمايي كردم و از آن هرگز برنميگردم. بدانيد و آگاه باشيد! آنها را ياد كنيد و نگه داريد و يكديگر را به آن توصيه نماييد و در آن (احكام خدا) دگرگوني راه ندهيد. هشدار كه دوباره ميگويم: |
| بيدار باشيد! نماز را بهپا داريد. و زكات بپردازيد. و امر به معروف كنيد و از منكر بازداريد. و بدانيد كه ريشهي امر به معروف اين است كه به گفتهي من (دربارهي امامت) برسيد و سخن مرا به ديگران برسانيد و غايبان را به پذيرش فرمان من توصيه كنيد و آنان را از ناسازگاري سخنان من بازداريد؛ همانا سخن من فرمان خدا و من است و هيچ امر به معروف و نهي از منكري جز با امام معصوم تحقق و كمال نمييابد. |
| هان مردمان! قرآن بر شما روشن ميكند كه امامان پس از علي فرزندان اويند و من به شما شناساندم كه آنان از او و از مناند. چرا كه خداوند در كتاب خود ميگويد: «امامت را فرماني پايدار در نسل او قرار داد...» و من نيز گفتهام كه: «مادام كه به قرآن و امامان تمسك كنيد، گمراه نخواهيد شد.» |
| هان مردمان! تقوا را، تقوا را رعايت كرده از سختي رستخيز بهراسيد همانگونه كه خداوند عزّوجل فرمود: «البته زمينلرزهي روز رستاخيز حادثهاي بزرگ است...» |
| مرگ، قيامت، و حساب و ميزان و محاسبهي در برابر پروردگار جهانيان و پاداش كيفر را ياد كنيد. آن كه نيكي آورد، پاداش گيرد. و آن كه بدي كرد، بهرهاي از بهشت نخواهد برد. |
| هان مردمان! شما بيش از آنيد كه در يك زمان با يك دست من بيعت نماييد. از اين روي خداوند عزّوجل به من دستور داده كه از زبان شما اقرار بگيرم و پيمان ولايت علي اميرالمؤمنين را محكم كنم و نيز بر امامان پس از او كه از نسل من و اويند؛ همانگونه كه اعلام كردم كه ذرّيّه من از نسل اوست. |
| پس همگان بگوييد: |
| «البتّه كه سخنان تو را شنيده پيروي ميكنيم و از آنها خشنوديم و بر آن گردن گذار و بر آنچه از سوي پروردگارمان در امامت اماممان علي اميرالمؤمنين و امامان ديگر - از صلب او - به ما ابلاغ كردي، با تو پيمان ميبنديم با دل و جان و زبان و دستهايمان. با اين پيمان زندهايم و با آن خواهيم مرد و با آن اعتقاد برانگيخته ميشويم. و هرگز آن را دگرگون نكرده شكّ و انكار نخواهيمداشت و از عهد و پيمان خود برنميگرديم. (اي رسول خدا) ما را به فرمان خدا پند دادي دربارهي علي اميرالمؤمنين و امامان از نسل خود و او، كه حسن و حسين و آنان كه خداوند پس از آنان برپا كرده است. پس عهد و پيمان از ما گرفته شد از دل و جان و زبان و روح و دستانمان. هر كس توانست با دست وگرنه با زبان پيمان بست. و هرگز پيمانمان را دگرگون نخواهيمكرد و خداوند از ما شكست عهد نبيند. و نيز فرمان تو را به نزديك و دور از فرزندان و خويشان خود خواهيم رسانيد و خداوند را بر آن گواه خواهيم گرفت. و هر آينه خداوند بر گواهي كافي است و تو نيز بر ما گواه باش.» |
| هان مردمان! چه ميگوييد؟ همانا خداوند هر صدايي را ميشنود و آن را كه از دلها ميگذرد ميداند. «هر آن كس هدايت پذيرفت، به خير خويش پذيرفته. و آن كه گمراه شد، به زيان خود رفته.» و هر كس بيعت كند، هر آينه با خداوند پيمان بسته؛ كه «دست خدا بالاي دستان آنهاست.» |
| هان مردمان! آنك با خداوند بيعت كنيد و با من پيمان بنديد و با علي اميرالمؤمنين و حسن و حسين و امامان پس از آنان از نسل آنان كه نشانهاي پايدارند در دنيا و آخرت. |
| خداوند مكّاران را تباه ميكند و به باوفايان مهر ميورزد. «هر كه پيمان شكند جز اين نيست كه به زيان خود گام برداشته، و هر كه بر عهدي كه با خدا بسته پابرجا ماند، به زودي خدا او را پاداش بزرگي خواهد داد.» |
| هان مردمان! آنچه بر شما برگفتم بگوييد و به علي با لقب اميرالمؤمنين سلام كنيد و بگوييد: «شنيديم و فرمان ميبريم پروردگارا، آمرزشت خواهيم و بازگشت به سوي تو است.» و نيز بگوييد: «تمام سپاس و ستايش خدايي راست كه ما را به اين راهنمايي فرمود وگرنه راه نمييافتيم» - تا آخر آيه. |
| هان مردمان! هر آينه برتريهاي عليّ بن ابيطالب نزد خداوند عزّوجل - كه در قرآن نازل فرموده - بيش از آن است كه من يكباره برشمارم. پس هر كس از مقامات او خبر داد و آنها را شناخت او را تصديق و تأييد كنيد. |
| هان مردمان! آن كس كه از خدا و رسولش و علي و اماماني كه نام بردم پيروي كند، به رستگاري بزرگي دست يافته است. |
| هان مردمان! سبقتجويان به بيعت و پيمان و سرپرستي او و سلام بر او با لقب اميرالمؤمنين، رستگارانند و در بهشتهاي پربهره خواهند بود. |
| هان مردمان! آنچه خدا را خشنود كند بگوييد. پس اگر شما و تمامي زمينيان كفران ورزند، خدا را زياني نخواهد رسانيد. |
| پروردگارا، آنان را كه به آنچه ادا كردم و فرمان دادم ايمان آوردند، بيامرز. و بر منكران كافر خشمگير! و الحمدللّه ربّ العالمين. |
